"Χθες γνώρισα τον Γκαγκάριν..."

Το προχθεσινό έργο με οδήγησε σε μια βουτιά στο παρελθόν, μια και άρχιζε με αναφορά στην πρώτη "βόλτα" ανθρώπου στο διάστημα, του Yuri Gagarin με το Βοστόκ. Μια κάρτα του πατέρα μου προς την αδελφή του, με ημερομηνία (που δεν φαίνεται καλά) το 1961 - φουλ πάντως μέσα στην κορύφωση του ψυχρού πολέμου - που ανακάλυψα πρόσφατα, γράφει:




"Αγαπημένη μου Λιλή,

Είμαι από προχθες στην Πράγα, με έναν πολύ καλό καιρό - και θα μείνω ακόμη μερικές μέρες. Χθες γνώρισα εδώ τον Γκαγκάριν σε μια δεξίωση. Φιλιά στο Γιώργο και στο Κώστα - και χαιρετισμούς στους γνωστούς.

Σε φιλώ πολύ

Νίκος"








To εξώφυλλο είναι από το www.amazon.com

To post συνοδεύεται από το "Like a Star" της Βρετανίδας Corinne Bailey Rae.

The Far Side of the Moon

“H βασική μου θεωρία είναι οτι ο ανταγωνισμός Αμερικανών και Σοβιετικών στο διάστημα δεν ήταν από τη δίψα για γνώση ή από περιέργεια, ήταν καθαρός ναρκισσισμός...” (ελεύθερη απόδοση)


Η αθέατη πλευρά του φεγγαριού, οι εικόνες και οι ήχοι από την προσελήνωση που στοιχειώνουν την παιδική μας ηλικία (ίσως πολύ περισσότερο από άλλα πολύ σημαντικά γεγονότα της δεκαετίας του ’60, όπως ο Μάης του ’68, ο πόλεμος του Βιετνάμ και οι αιματηρές ταραχές στα αμερικανικά πανεπιστήμια, το Woodstock ή η δολοφονία του JFK - που αφορούσαν τους μεγαλύτερους), ο ψυχροπολεμικός ανταγωνισμός των δύο υπερδυνάμεων, το πρόγραμμα SETI (Search for Extraterrestrial Intelligence), οι υπαρξιακές αναζητήσεις ενός συνεσταλμένου καθηγητή φιλοσοφίας, η ανθρώπινη μοναξιά και οι ανθρώπινες σχέσεις, η συμφιλίωση των λαών και των αδελφών - όλα αυτά μπερδεύονται γλυκά, στην εντυπωσιακά ευρηματική παράσταση του “The Far Side of the Moon”, του Καναδού Robert Lepage.

Με έναν μόνο ηθοποιό επί σκηνής, με πολλαπλούς ρόλους (κι ένα σκηνικό που μεταλάσσεται και φωτίζεται ευφυώς - μόνο και μόνο η χρήση της οθόνης/πόρτας πλυντηρίου/φινιστρινιού διαστημοπλοίου αξίζει τον κόπο), o Lepage επιβεβαιώνει (εδώ και δέκα χρόνια) τη ικανότητα του να συγκινεί ελλειπτικά, γράφοντας και σκηνοθετώντας με άφθονο (μελαγχολικό) χιούμορ και μπόλικη καναδέζικη προφορά στα γαλλικά. Μέχρι την Κυριακή, στη Στέγη Γραμμάτων και Τεχνών - αν μπορείτε, μη το χάσετε!









Η φωτό από την παράσταση είναι από το www.teakdoor.com και το εξώφυλλο από το www.amazon.com

H μουσική της παράστασης είναι της Laurie Anderson, που όμως υπολείπεται των τριών "guest" κομματιών από τον John Coltrane, τον L.V. Beethoven ("Moonlight Sonata") και τους Led Zeppelin ("Dazed and Confused"). Οι τελευταίοι, για τις δικές μου μνήμες, "κλέβουν την παράσταση", γιατί επενδύουν μια σκηνή στο παιδικό δωμάτιο του πρωταγωνιστή - και γιατί ήθελα εδώ και πολύ καιρό να το βάλω στο blog. Το πρώτο LP του βρετανικού συγκροτήματος (1969) ήταν από τα πρώτα που απέκτησα, σε πολύ μικρή ηλικία, δώρο Γάλλων φίλων.

Αδυναμία διαλόγου

Την Πέμπτη που πέρασε, είχα προσκληθεί από το Δήμο Αθηναίων, να συντονίσω μια ημερίδα/ανοιχτή συζήτηση, για την προτεινόμενη ανάπλαση της Ακαδημάς Πλάτωνος. Παρά το γεγονός οτι ζω σε γειτονική περιοχή, ήξερα λίγα πράγματα για τα προβλήματα της γειτονιάς αυτής. Ο ρόλος μου όμως δεν ήταν να ξέρω την ουσία των προβλημάτων, αλλά να διασφαλίσω τη διεξαγωγή μιας όσο το δυνατόν λιγότερο κουραστικής συζήτησης, με 9 ομιλητές (συν τις ερωτήσεις του κοινού) - και όσο το δυνατόν πιο πλουραλιστικής και χρήσιμης, με όλες τις φωνές να ακούγονται και κυρίως να κάνουν ουσιαστικές ερωτήσεις και παρεμβάσεις.


Είχα επίσης ενημερωθεί οτι επρόκειτο να υπάρξουν αντιδράσεις στην πρόταση του Δήμου, καθώς μερίδα κατοίκων δεν συμφωνεί με την πρόταση. Όπως κατάλαβα, η κριτική εστιάζεται κυρίως στο οτι πρόκειται για μια μελέτη που έχει εκπονηθεί από την αρμόδια Διεύθυνση του Δήμου, από το 2009, επί Νικήτα Κακλαμάνη - και οποιαδήποτε άλλη “εκ του μηδενός” λύση, θα είχε κόστος χρόνου και χρήματος. Έκτοτε η μελέτη έχει υποστεί μερικές (ανεπαρκείς ίσως;) αλλαγές και υφίσταται κριτική από αρχιτέκτονες και πολεδόμους, αλλά το επίμαχο είναι οτι δεν περιλαμβάνει τις απαιτήσεις των κατοίκων για ακόμα περισσότερο πράσινο, κάτι για το οποίο δεν θα είχε αντίρρηση πιθανόν κανείς, αν μια τέτοια προοπτική δεν σήμαινε μυθώδεις αποζημιώσεις, για απαλλοτρίωση ιδιοκτησιών. Όπως δήλωσε ο Δήμαρχος Γιώργος Καμίνης, είναι ήδη απαιτητά (από τους ιδιοκτήτες δεσμευμένων ακόμα και από το 1968(!) εκτάσεων) 120 εκατομύρια ευρώ. Και αυτά είναι μόνο όσα εχουν ήδη τελεσιδικήσει στα δικαστήρια, ενώ το “πράσινο ταμείο” που θεσμοθετήθηκε επί Μπιρμπίλη, ακόμα δεν έχει λειτουργήσει - και είναι ιδιαίτερα αμφίβολο αν τα πρόστιμα των ημιυπαίθριων θα μπορέσουν να αιμοδοτήσουν ικανοποιητικά, έναν Δήμο, που (ούτως ή άλλως, να μην το ξεχνάμε) είναι καταχρεωμένος από την προηγούμενη διοίκηση και μισθοδοτεί καμιά δεκαριά χιλιάδες εργαζομένους στις υπηρεσίες του και στους συνδεδεμένους οργανισμούς (2.500 υπαλλήλους έχει μόνο Οργανισμός Νεολαίας και Άθλησης, σύμφωνα με την επίσημη ενημέρωση που είχα)...

Η εκδήλωση έγινε στην αίθουσα του 4ου διαμερίσματος (και όχι σε κάποια αίθουσα στο κέντρο της Αθήνας), ακριβώς για να είναι εύκολα προσβάσιμη στους κατοίκους - και ο χώρος γέμισε από νωρίς. Πρώτη “προβληματική” εκδήλωση: Μια κυρία έρχεται και μου δηλώνει οτι “οι κάτοικοι δεν θα μιλήσουν από το βήμα, θα μιλήσουν από κάτω”. Επιχειρηματολογώ οτι αυτό δεν έχει λογική, θα καταλάβαινα το αίτημα και τη διαμαρτυρία αν επρόκειτο για το ανάποδο, αν οι εκπρόσωποι των κατοίκων δηλαδή δεν είχαν βήμα - και απαιτούσαν να αποκτήσουν. Αρχίζω να αναγνωρίζω τα σημάδια μιας προσπάθειας να “απονομιμοποιηθεί” η εκδήλωση - και ει δυνατόν να “ποδοσφαιροποιηθεί”.

Με την έναρξη, εξηγώ δημοσίως οτι η εκδήλωση θα προχωρήσει αυστηρά με βάση το πρόγραμμα του διοργανωτή (δηλαδή του Δήμου) - κι οτι εγώ είμαι εκεί για να εξασφαλίσω την τήρηση των κανόνων διαλόγου και ιδίως του χρόνου ομιλίας του καθενός, γιατί η κατάχρηση του θα είναι εις βάρος άλλων (και όλων). Πρώτο μου λάθος: Όλα αυτά λέγονται πέντε λεπτά μετά τις έξι, είμαστε συνεπείς (αντιθέτως με την ελληνική συνήθεια) - και κάποιοι φυσικά που έρχονται καθυστερημένοι, ούτε καν τα έχουν ακούσει.

Μόλις ανεβαίνει ο Δήμαρχος στο βήμα, αρχίζει απ’ έξω μια ντουντούκα. Δεν ξέρω τι ακριβώς είναι, καθώς είμαι μέσα από νωρίς, αλλά υποψιάζομαι οτι είναι κάποια διαμαρτυρία που έχει σχέση με τα σχολεία της περιοχής - και “εκμεταλλεύεται” την παρουσία του Δημάρχου, για να εκδηλωθεί. Προσέξτε όμως, δεν πρόκειται για μια (απολύτως θεμιτή) σιωπηλή διαμαρτυρία, αλλά μια διαμαρτυρία που έχει ως σκοπό να παρενοχλήσει ηχητικά την “μέσα” εκδήλωση, έτσι ώστε να μην ακουστεί τελικά κανείς. Οι οικοδεσπότες αναγκάζονται να κλείσουν τα παράθυρα για να ακούμε, η αίθουσα δεν έχει κλιματισμό, η ζέστη γίνεται αφόρητη - βλέπω μπροστά μου ένα κοινό, που ανεμίζει στην πλειοψηφία του “βεντάλιες”.

Κάτι σχολιάζω για τη ζέστη και τις συνθήκες, ζητώντας να κάνει το κοινό ησυχία και να κλείσει τα κινητά του, πετάγεται ένας παριστάμενος κύριος, με νόημα: “Μερικές φορές είναι χρήσιμο να ακούμε και τους από κάτω - αυτό είναι δημοκρατία (ή κάπως έτσι)”. “Όχι”, του απαντώ “αυτή είναι η μεταπολιτευτική μας φούσκα και η αδυναμία μας να κάνουμε διάλογο”. Διότι αυτοί που είναι έξω στο δρόμο, ξέρουν οτι αν θέλουν να παρευρεθούν στην αίθουσα και να πάρουν το λόγο, για το θέμα της συζήτησης, δεν θα τους εμποδίσει κανείς - το αντίθετο. Επιλέγουν όμως συνειδητά να παρεμποδίσουν μια εκδήλωση (που αφορά τα μέγιστα τους κατοίκους, ακόμα και τους πιο διαμαρτυρόμενους), ώστε να την “καταστήσουν αποτυχία” - αν δεν τη φέρουν στα μέτρα τους.

Οι ομιλίες προχωρούν στην ώρα τους, όταν κάποια στιγμή μου φέρνουν με καθυστέρηση το χαιρετισμό της Υπουργού Παιδείας, με την παράκληση να τον διαβάσω εγώ. Αυτή τη φορα, πετάγεται μια άλλη κυρία, που με άκρως επιθετικό ύφος, μου ζητάει τον λογαριασμό “γιατί θα διαβάσω εγώ τον χαιρετισμό - και γιατί δεν παρευρίσκεται ο εκπρόσωπος της”. Εκπλήσσομαι, γιατί δεν καταλαβαίνω ποιά είναι η διαφορά ποιός θα διαβάσει έναν τρίλεπτο χαιρετισμό (αφού έτσι κι αλλιώς δεν προβλεπόταν να παρίσταται η ίδια, όπως με σαφήνεια γράφεται στο πρόγραμμα), ζητώ να μην διακόπτουν, γίνεται ένας έντονος διάλογος, εξηγώ και πάλι τους όρους της διοργάνωσης (που άλλωστε δεν τους έχω θέσει εγώ), προσκαλώ όποιον δεν τους εγκρίνει να μην παρακολουθήσει, να καταγγείλει την εκδήλωση και να διοργανώσει μια άλλη, με όποιον ομιλητή ή συντονιστή θέλει - και δηλώνω οτι δεν θα δεχθώ συνεχείς παρεμβάσεις, που θα κάνουν την αίθουσα “κερκίδα”. Έχω πλέον πειστεί οτι υπάρχει συνειδητή πρόθεση να δυναμιτιστεί η εκδήλωση, που δεν “αρέσει” σε κάποιους.

Το σκηνικό συνεχίζεται λίγο αργότερα, με πολύ συγκεκριμένους και μετρημένους στα δάχτυλα κατοίκους να διακόπτουν, μη περιμένοντας καν να τελειώσουν οι ομιλητές - και θέλοντας ανυπόμονα να παρέμβουν. Κάποιος με κατηγορεί οτι “είμαι εριστικός” (επειδή ζητάω να μη διακόπτουν), κάποια άλλη μου κάνει παρατήρηση οτι “να σταματήσω να φέρομαι απαξιωτικά στους κατοίκους και να τους προσβάλλω” (επειδή δυσανασχεστώ που διακόπτουν και δεν περιμένουν τη σειρά τους), κάποιος φωνάζει από τη γαλαρία “να μας πείτε για την ΕΡΤ και τα παιδιά που τα φιμώσατε την Κυριακή”. Μήπως αυτά φίμωσαν ένα δελτίο, σκέφτομαι, αλλά δεν απαντάω...

Προτελευταίος ομιλητής η εκπρόσωπος της Επιτροπής κατοίκων, μιλάει 15 λεπτά (ενώ οι άλλοι είχαν όριο 8’-10’) - την αφήνω επίτηδες για να μη θεωρηθεί από κανέναν οτι επιχειρείται να περιοριστεί η φωνή τους. Μόλις τελειώσουν οι ομιλητές, ζητάω να μάθω αν υπάρχουν κάποιοι “θεσμικοί” (π.χ. δημοτικοί σύμβουλοι) που θέλουν να κάνουν παρέμβαση, πράγματι υπαρχουν δύο, μεταξύ αυτών και εκπρόσωπος του Συλλόγου Γονέων, που διαβάζει κι ένα ψήφισμα.

Φτάνει η ώρα να δοθεί το μικρόφωνο στους δημότες, το δίνω ο ίδιος από χέρι σε χέρι. Ζητώ να είναι σύντομοι, κάποιοι μου απαντούν “έχουμε όλο το βράδυ, δεν θα φύγουμε από εδώ” - πράγμα βέβαια που δεν ισχύει, καθώς μια “ξεχειλωμένη” συζήτηση χάνει το νόημα της. Το μεγάλο πρόβλημα σε τέτοιες ανοιχτές συγκεντρώσεις είναι πώς θα αποφύγει κανείς τα λογίδρια και τις ατέρμονες τοποθετήσεις κάποιων, που μονοπωλούν (συνειδητά ή ασυνείδητα) τον χρόνο των υπολοίπων. Ευτυχώς, με κανα-δυό εξαιρέσεις, που εκφωνούν θεωρίες συγκίνησης περί του Πλάτωνα και του πόσο σημασία έχει να γίνει η γειτονιά αυτή παγκόσμιο κέντρο αναφοράς, η συζήτηση καταφέρνει να αποκτήσει ουσιαστικές πτυχές. Η επικεφαλής της μελέτης σφυροκοπείται από ερωτήσεις κατοίκων, απαντάει εποπτικά πάνω στο σχέδιο που προβάλλεται σε προτζέκτορα, δίνονται απαντήσεις - ασχέτως αν είναι ικανοποιητικές ή όχι. Μιλάει εκπρόσωπος των ιδιοκτητών των απαλλοτριωμένων οικοπέδων, παρατίθενται αρκετές από τις παραμέτρους του προβλήματος. Όλη αυτή την ώρα βέβαια, κάποιοι (οι ίδιοι) είναι ασυγκράτητοι, με δυσκολία τους καταφέρνω να μιλήσουν στο μικρόφωνο - και όχι να φωνάζουν όλοι μαζί, σαν σε κερκίδα.

Στο τέλος, ο Δήμαρχος ζητάει αφού μιλήσουν όλοι, να συγκεντρώσει τις ερωτήσεις που απευθύνονται σε αυτόν - και να απαντήσει συνολικά. Ανεβαίνει στο βήμα, τον διακόπτουν, κάνει διάλογο, ακούει κι άλλους - κάποιος που μπήκε τελευταία ώρα αρχίζει να του φωνάζει διάφορα του τύπου “να κάνεις κάτι, γι αυτό σε ψηφίσαμε”. Ο Γιώργος Καμίνης απαντάει και σ΄αυτόν, κάνει έκκληση στους κατοίκους να προχωρήσουν με την προτεινόμενη μελέτη, να μη μείνουν στην ακινησία, να κάνουν δημιουργικές προτάσεις για το εφικτό, αυτό που μπορεί τώρα ο Δήμος με τα πενιχρά οικονομικά του, εν μέσω κρίσης - να αφήσουν τα μαξιμαλιστικά όνειρα, για απαλλοτριώσεις που είναι αδύνατο να επιτευχθούν.

Κι εκεί συμβαίνει η τελευταία πράξη της “αρχαίας τραγωδίας”. Οι δυό-τρεις από τους “μαχητικούς” που έχουν απομείνει (γιατί οι άλλοι είχαν τόσο ενδιαφέρον για την ουσία της συζήτησης, που έκατσαν να διακόπτουν μόνο σε ένα μέρος της εκδήλωσης), αρχίζουν να φωνάζουν “μη μας κόβεις το όνειρο, μη μας χαλάς το όνειρο”, φεύγουν από την αίθουσα με σπαραξικάρδιες φωνές - μένουν όσοι πραγματικά ήθελαν να ακούσουν. Η ώρα είναι εννιά, ο Δήμαρχος υπόσχεται οτι θα ξαναέλθει να ακούσει τους κατοίκους, η βραδιά τελειώνει.

Κατοικώ εδώ και 13 χρόνια σε μια από τις πιο υποβαθμισμένες περιοχές της Αθήνας. Μπορώ να καταλάβω απολύτως την ψυχολογία του δημότη που αισθάνεται αβοήθητος απέναντι στην υποβάθμιση ή που προσπαθεί να στρέψει τα φώτα της δημοσιότητας πάνω στα προβλήματα του. Είμαι ιδρυτικό μέλος της Κίνησης Συλλόγων και Ενεργών Πολιτών για τη Διάσωση του Ιστορικού Κέντρου, έχω συντονίσει ή συμμετάσχει σε πολλές εκδηλώσεις συζήτησης - όπως και σε πολλές (πάντα ειρηνικά και με σεβασμό προς τους άλλους) “ακτιβιστικές”. Συνέβαλα κι εγώ με τις μικρές μου δυνάμεις στη σφοδρή κριτική που ασκήθηκε κατά του Νικήτα Κακλαμάνη, ώστε να απωλέσει τον δημαρχιακό θώκο.

Ο Καμίνης όμως, σε αντίθεση με τον Κακλαμάνη, δεν περιφρονεί ούτε λοιδωρεί τις επιτροπές και τις κινήσεις πολιτών, αντιθέτως πάει και τους ακούει - κι ας είναι “εχθρικό” το περιβάλλον. Οι διαφωνίες είναι απολύτως θεμιτές, οι αντιρρήσεις των κατοίκων μπορεί να έχουν βάση, οι προτάσεις του Δήμου μπορεί να πάσχουν.

Μπορεί στη συγκεκριμένη βραδιά, να μην έκανα εγώ σωστά τη δουλειά μου ή να μην ήμουν “συμπαθητικός” (μόνο που δε είναι αυτό το ζητούμενο) - κι αν είναι έτσι ζητώ συγνώμη από τους καλοπροαίρετους που ήλθαν να ακούσουν και απαιτούν (και δικαίως) την καλύτερη δυνατή εξασφάλιση της διεξαγωγής ενός δημοκρατικού διαλόγου.

Αλλά αυτή η “ενσυνείδητη” αδυναμία διαλόγου, αυτή η προσπάθεια ενός αριστερισμού να δυναμιτίσει οτιδήποτε προέρχεται από τους θεσμούς, ακόμα κι αν είναι μια προσπάθεια δημόσιας συζήτησης, ώστε να δοθεί φωνή και σε αυτούς που δεν έχουν βήμα - είναι ίσως το χειρότερο πράγμα που μπορεί να συμβεί σε μια χώρα, που προσπαθεί (αν τα καταφέρει) να ορθοποδήσει από την κρίση. Γιατί εξαπλώνεται, εν μέσω “τυφλής οργής” και “αγανάκτησης”, ο αρνητισμός για οτιδήποτε μπορεί να βελτιώσει πρακτικά τις ζωές μας, αντί να τις χειροτερέψει.

Ακόμα κι δεχθεί κανείς οτι η επιθετικότητα δημοσίως φέρνει κάποιο αποτέλεσμα, εν είδει σκληρής κριτικής - η άκριτη και μόνιμη καταφυγή σε αυτήν δεν κάνει τίποτε άλλο από το να διώχνει και αυτούς τους συμμάχους, που θα μπορούσε κανείς να κερδίσει.

Αν δεν μπορούμε να συζητήσουμε, βυθιζόμαστε όλο και περισσότερο στην αδυναμία να βελτιώσουμε δομές και συνθήκες. Κι αν αποδεχόμαστε να επιβάλουν κάποιοι λίγοι την “αδυναμία διαλόγου” (γιατί δήθεν "φιμώνονται" ή περιορίζεται το “δημοκρατικό δικαίωμα” τους), τότε γινόμαστε όλο και λιγότερο δημοκρατικοί...








H αφίσα είναι από την εκδήλωση του Δήμου Αθηναίων και το εξώφυλλο από το www.musicstack.com

To post συνοδεύεται από το "Foule Sentimentale", του Γάλλου Alain Souchon.

20 χρόνια από το θάνατο του Miles Davis

Απόψε, είμαι προσκεκλημένος στον Pepper 96,6, για ένα live δίωρο αφιέρωμα 9-11μμ, σε έναν από τους μεγαλύτερους καλλιτέχνες τους 20ου αιώνα, που τουλάχιστον δύο φορές καθόρισε την πορεία της jazz μουσικής, πρώτα με τη συμβολή του στη "γέννηση του cool" και στη συνέχεια με τη συμβολή του στη διαμόρφωση της fusion.



Ματιές λοιπόν στη συναρπαστική πορεία 50 ετών, του Miles Davis - όχι για τους ειδήμονες, αλλά γι αυτούς που αγαπούν την καλή μουσική. Relax and enjoy!








H φωτό είναι από το gerhartia.blogspot.com και το εξώφυλλο από το www.milesdavisonline.com

To post συνοδεύεται από το "Venus de Milo", από το άλμπουμ "Birth Of The Cool"

Τα σιδερόφρακτα στούντιο

Από τη δεύτερη φράση του προλόγου, καταλαβαίνω οτι κάτι δεν πάει καλά. Αυτό που συμβαίνει είναι κάτι σαν deja vu, σα να ακούω ένα “ποδοβολητό” ανθρώπων που μπαίνουν από το πλάι του ντεκόρ (αν και την προηγούμενη φορά που είχε συμβεί το ανάλογο, μάλλον από τον ίδιο πολιτικό χώρο, δεν ήμουν στο στούντιο, ήταν η Μαρία Χούκλη).

Ελάχιστα δευτερόλεπτα μετά την έναρξη του δελτίου, δεν μπορώ να κρατηθώ και ρίχνω το βλέμμα μου έξω από την κάμερα, αριστερά. Καταλαβαίνω από την έκφραση των τεχνικών οτι κάποιοι εισβάλλουν. Ο πολύ έμπειρος χειριστής της κάμερας του “κοντινού” μου, ζουμάρει σε μένα, μόλις που φαίνεται ένα πουκάμισο πίσω μου. Ο σκηνοθέτης έχει ήδη αντιληφθεί τι συμβαίνει από την κάμερα του γενικού πλάνου, φωνάζει στη ροή, πέφτει σήμα της ΕΡΤ.


Γυρνάω και βλέπω πίσω μου να συγκεντρώνονται καμιά εικοσαριά νέα παιδιά, λένε οτι είναι καταληψίες φοιτητές, λίγο απορημένα, λίγο χωρίς να ξέρουν ακριβώς τι κάνουν, ξεδιπλώνουν ένα πανώ “σπάμε το τείχος της σιωπής”. Τους μιλάω πολύ ήρεμα, το ίδιο θα έκανα αν ήμασταν και στον αέρα. “Θέλουμε να πούμε πέντε λεπτά την άποψη μας για τις καταλήψεις”. “Δεν υπάρχει πια δελτίο, το σταματήσατε”, τους λέω. “Μα πώς, να πούμε την άποψη μας” επιμένουν. Οι περισσότεροι, νομίζω, δεν έχουν καταλάβει τι ακριβώς έχει συμβεί. Όλα σχεδόν είναι ευγενικά παιδιά - και ήπια...

Προσπαθώ να τους εξηγήσω οτι δεν υπάρχει δελτίο στον κόσμο, που να μπορεί να εξελιχθεί υπό κατάληψη, με “απρόσκλητους προσκεκλημένους” πίσω από τον παρουσιαστή. Αρχίζει ένας διάλογος, με χαριτωμένα στιγμιότυπα:

“Θάβετε τις ειδήσεις για τις καταλήψεις” (αντιτείνω οτι η ΝΕΤ παίζει συχνά-πυκνά ρεπορτάζ για τις καταλήψεις, ενημερώνοντας για την πορεία τους και την αντίθεση στο νέο νόμο για την παιδεία, μόλις προχθές παρουσίασα σχετικό ρεπορτάζ, αλλά είδηση δεν υπάρχει κάθε μέρα, πέρα από την πιθανή μεταβολή του αριθμού των σχολών που είναι υπό κατάληψη, σε φθίνουσα πορεία).

“Γιατί δεν λέτε την αλήθεια, πότε θα την πείτε;” (όλοι κρινόμαστε για το τι λέμε, αλλά ποιός θα επιβάλει - επί τόπου κιόλας - την αλήθεια του, που προφανώς είναι διαφορετική γι αυτόν που ψηφίζει π.χ. ΑΝΤΑΡΣΥΑ από αυτόν που ψηφίζει π.χ. Δημοκρατική Συμμαχία).

“Το δημοκρατικό μας δικαίωμα είναι ισχυρότερο από το δελτίο, γιατί εσείς είστε διορισμένος και όχι εκλεγμένος” (προφανώς δεν υπάρχει πουθενά στον κόσμο εκλεγμένος δημοσιογράφος, όσο για το “δημοκρατικό δικαίωμα” δια της επιβολής, ας μην το συζητήσουμε).

Βγαίνω από το στούντιο, άλλοι 20-30 φοιτητές εισβάλλουν από την πόρτα των σκηνικών, σε λίγο έρχονται διαδοχικά Διευθυντής Ειδήσεων, Γενικός Διευθυντής Ενημέρωσης, Διευθύνων Σύμβουλος και Πρόεδρος του ΔΣ της ΕΡΤ. Δεν είμαι παρών στις διαπραγματεύσεις, δεν ξέρω τι συμφωνείται. Φίλοι και συνάδελφοι με βομβαρδίζουν με μηνύματα, για να μάθουν τι συμβαίνει - η είδηση έχει διαρρεύσει, αλλά οι πληροφορίες είναι ασαφείς. Αποφασίζω να μεταδίδω από το twitter ότι ξέρω, κυρίως για να συμβάλλω στην ηρεμία - κόντρα στην πιθανή διόγκωση της ανακρίβειας, που πολύ συχνά συμβαίνει σε αυτές τις καταστάσεις. Θέλω να πω τι συνέβη και κυρίως να μεταδώσω οτι δεν έχουν υπάρξει (μέχρι εκείνη την ώρα τουλάχιστον) βίαια επεισόδια, όπως πριν από δύο χρόνια. Μέσα σε λίγα λεπτά, αποκτώ άλλα 300 follow. Κάποιοι αρχίζουν να με βρίζουν, θεωρώντας πως είμαι υπεύθυνος γιατι “δεν δίνεται φωνή στους φοιτητές” - και δείχνοντας την ένδεια των επιχειρημάτων, τον φανατισμό και την έλλειψη ανοχής στην άλλη άποψη.

Όσοι κάνουν τέτοιου είδους “ακτιβισμό” (και πολλοί που παρακολουθούν απ’ έξω) δεν έχουν γνώση ορισμένων βασικών πραγμάτων, για το πώς λειτουργεί η τηλεόραση - που είναι μια εξαιρετικά ομαδική δουλειά (σε αντίθεση με πολύ πιο απλά μέσα, όπως το ραδιόφωνο). Ακόμα κι αν καταφέρεις να βγει η εικόνα μιας εισβολής στον αέρα είναι ζήτημα δευτερολέπτων να “ρίξει μαύρο” ο σκηνοθέτης, δίνοντας εντολή στον τεχνικό της μίξης, στο control. Ακόμα αν δεν προλάβει (ή ασκηθεί βία στους τεχνικούς, όπως είχε γίνει σε παλιότερη σιωπηλή διαμαρτυρία), θα πατήσει το κουμπί κάποιος άλλος, πιο ψηλά, που είναι και “ταμπουρωμένος” σε δωμάτιο ασφαλείας.

Επίσης, οι περισσότεροι δεν καταλαβαίνουν (εύλογο, εδώ και πολλοί επαγγελματίες συνάδελφοι δεν τους αντιλαμβάνονται) τους βασικούς κανόνες της τηλεθέασης, που αλλάζουν φυσικά με τις εποχές. Η ΕΡΤ έχει συνολικά ελάχιστες εκπομπές με υψηλή τηλεθέαση (όλες ενημερωτικές), μετρημένες στα δάχτυλα. Ειδικά το δελτίο ειδήσεων είναι “ραντεβού με τον τηλεθεατή”. Αν δεν βγεί στην ώρα του, οι π.χ. 400 χιλιάδες τηλεθεατές που είχαμε το Σάββατο, μπορεί να έγιναν αυτομάτως 40 (ή και πολύ λιγότεροι), αν το κανάλι δεν εκπληρώνει το ραντεβού του. Μια προσπάθεια λοιπόν να αποκτήσει κανείς βήμα, ενόσο παρακολουθεί ικανός αριθμός τηλεθεατών, πέφτει στο κενό, όταν η εκπομπή ακυρώνεται από την ίδια την κατάληψη. Και να βγεις και πάλι στον αέρα λίγο αργότερα, ελάχιστοι θα σε δουν.

Αυτό που επίσης δεν καταλαβαίνουν κάποιοι (που πιο καλοπροαίρετα ασκούν κριτική, “γιατί να μη δοθεί ένα πεντάλεπτο στα παιδιά, να τελειώνουμε”), είναι οτι την ώρα που κάποιος, αιφνιδιάζοντας, μπαίνει σε ένα στούντιο, είναι άγνωστο τι θέλει να πει και να κάνει. Η εντολή είναι πάγια - και καμία διαχείριση κρίσεων δεν επιτρέπει την παραμικρή σκέψη να δώσεις βήμα στο ανεξέλεγκτο. Ούτε βέβαια η ιεράρχηση και η μορφή ενός δελτίου μπορεί να διαμορφωθεί επί τόπου, “άντρα θέλω, τώρα τονε θέλω”, υπό την απειλή μιας κατάληψης από μια κοινωνική ομάδα, όσο μικρή ή μεγάλη να είναι αυτή. “Χάσατε την ευκαιρία να συνταχθείτε με τους άλλους εργαζόμενους, εσείς της ΕΡΤ που απεργείτε και θέλετε τη συμπαράσταση μας”, μου λέει κάποιος στο τηλέφωνο (δηλαδή να έχουν ομονοήσει αυτομάτως οι δεκάδες εργαζόμενοι που δουλεύουν εκείνη την ώρα, να συμφωνούν όλοι με μια κατάληψη που δεν ξέρουν τι ακριβώς πρεσβεύει - να παρανομήσουν, “κάνοντας την επανάσταση” και να συμπορευτούν με τους καταληψίες...)

Στο twitter (τη δύναμη του οποίου ανακαλύπτω για άλλη μια φορά), παρακολουθώ άλλη μια πλάνη: Πολλοί (μάλλον κακοπροαίρετα) δεν μπορούν να διαχωρίσουν το δελτίο από τον παρουσιαστή του. Εξηγώ οτι το δελτίο δεν είναι, πουθενά στον κόσμο, “του παρουσιαστή” (που διαμορφώνει μεν, αλλά δεν υπογράφει τελικά ούτε επιβάλλεται της διεύθυνσης), σε αντίθεση με μια εκπομπή, που έχει πιο προσωπικό χαρακτήρα. Νομίζουν οτι εγώ έχω την εξουσία “να ανοίξω τα μικρόφωνα” - κι ενώ τους ενημερώνω, με λοιδωρούν και μου επιτίθενται. Επίσης, “επειδή πληρώνουν”, απαιτούν “να δοθεί βήμα από τους φοιτητές”.

Ένα άλλο “δράμα” είναι τα τηλεφωνήματα. Η ΕΡΤ έχει μεν τηλεφωνικό κέντρο, που δεν μπορεί να απαντήσει όμως επί της ουσίας. Έτσι, όλα τα τηλεφωνήματα καταλήγουν στην αίθουσα σύνταξης, όπου ο καθείς λέει (απαιτητικά συνήθως) την άποψη του. (Πρόσφατα ένας τηλεθεατής με επιτίμησε γιατί δεν καλύψαμε την επίσκεψη του πατριάρχη - που είναι προσωπικότητα διεθνούς εμβέλειας - στα Γρεβενά και παίζουμε συνέχεια τον Βενιζέλο. Προσπάθησα να του εξηγήσω τη διαφορά μεγάθους των θεμάτων, αλλά εισέπραξα την απάντηση οτι “γι αυτό κατρακύλησε η χώρα”. Εγώ πάλι του απάντησα οτι ακριβώς για τον αντίθετο λόγο συνέβη ότι συνέβη, κατά την άποψη μου).

Πέρα από κάποιους πολύ φανατικούς όμως, αυτή τη φορά το μπαράζ των τηλεφωνημάτων έχει και μια “τρυφερή διάσταση”: Οι περισσότερες φωνές είναι άγουρες, πολλές κοριτσίστικες (ίσως οι φίλοι, οι φίλες των παιδιών ή και οι ίδιοι οι καταληψίες) ρωτούσαν πρώτα (τάχα μου) “γιατί δεν έχει δελτίο” και μετά απαιτούσαν με ευγενική φωνή “να δουν την άποψη των φοιτητών”.

Κάποιοι άλλοι αναρωτιούνται για τα μέτρα ασφαλείας και “πόσο ξέφραγο αμπέλι είναι η ΕΡΤ”, ώστε οι φοιτητές να μπουν ανενόχλητοι. Η αλήθεια είναι οτι το πρόβλημα της ασφάλειας είναι γενικώς τεράστιο, σε μια ελληνική “δημόσια υπηρεσία”: Το κτήριο είναι παμπάλαιο και αχανές, οι εργαζόμενοι χιλιάδες, οι πόρτες εισόδου πάρα πολλές λόγω αναγκών (σκηνικά κλπ.) και κατασκευής, η φύλαξη ανεπαρκής - μόνο ένας-δυό σεκιουριτάδες, έξω από τα στούντιο. Οι πόρτες των στούντιο είναι παλιάς τεχνολογίας, ενώ θα έπρεπε να ανοίγουν με κάρτες. Ακόμα και το πρόβλημα των κλοπών είναι τεράστιο, καθώς στο παρελθόν έχει αφαιρεθεί πολλές φορές εξοπλισμός και συχνά-πυκνά οι συνάδελφοι πέφτουν θύματα κλοπής των προσωπικών τους αντικειμένων. Κάποτε θυμάμαι, μου είχαν κλέψει μέσα από την αίθουσα σύνταξης, ένα καλάθι με ποτά, όση ώρα βρισκόμουν στο δελτίο...

Εγκαταλείπω την προσπάθεια με το Twitter, αφού ενημερώνω οτι δεν υπήρξε καμία βία ή σύγκρουση, πλην της παραβίασης του στούντιο. Μαθαίνω οτι οι διαπραγματεύσεις οδήγησαν τους φοιτητές έξω από το πλατώ, το μεταδίδω ιντερνετικά - και με ενημερώνουν να ετοιμαστώ για δελτίο ακριβώς τα μεσάνυχτα. Υποθέτω (και επιβεβαιώνομαι σύντομα) οτι έχει συμφωνηθεί να μεταδοθεί μια δήλωση των καταληψιών στο δελτίο. Ωστόσο, την επομένη η ΕΡΤ σε ανακοίνωση της λέει οτι συμφωνήθηκε να μεταδοθεί στο δελτίο τα μεσάνυχτα, μόνον υπό τον όρο να έχουν αποχωρήσει οι φοιτητές - απ’ ότι μαθαίνω μετά, απογοητευμένοι.

Στο στούντιο, επί μιάμιση ώρα, περιμένουμε εντολή να βγει το δελτίο. Η αναμονή είναι εκνευριστική, γιατί όλοι φοβούνται οτι όσο υπάρχει καθυστέρηση, αυξάνεται ο κίνδυνος για τη σωματική ακεραιότητα των εργαζομένων, εαν εισβάλλουν κάποιοι πιο “θερμόαιμοι” από τους φοιτητές. Γενικά οι εργαζόμενοι στην ΕΡΤ δεν βλέπουν με καθόλου καλό μάτι τη “χρησιμοποίηση” της ΕΡΤ από κάθε κοινωνική ομάδα, ως ενίσχυση του κινδύνου βίας και απειλή για την περαιτέρω απαξίωση της - άσχετα αν όλοι είναι βέβαιοι οτι κάποιοι έχουν “εκ των έσω” βοηθήσει τους εισβολείς. Αρχίζουμε τελικά, μετά τη μία και μισή, αφού οι καταληψίες (και όσοι είχαν συγκεντρωθεί απέξω, στη Μεσογείων, για συμπαράσταση) έχουν αποχωρήσει τελείως. Στο δελτίο δεν μεταδίδεται η δήλωση των φοιτητών, αλλά μια περιγραφή του τι έγινε, τι συμβαίνει με τις καταλήψεις και μια ανακοίνωση της ΕΡΤ.

Είναι προφανές οτι η διοίκηση της ΕΡΤ (ή/και η κυβέρνηση) δεν επιθυμεί να επιτρέψει μια “βιομηχανία” καταλήψεων, με κάθε είδους κοινωνικές ομάδες, να διεκδικούν το δίκιο τους, μέσω ενός τηλεοπτικού βήματος (στην εποχή του διαδικτύου μοιάζει και λίγο αστεία η επιμονή στην τηλεοπτική παρουσία δια της βίας, ώστε να προβληθούν θέσεις και απόψεις). Τώρα ήταν οι αριστεριστές φοιτητές, μετά μπορεί να είναι οι χρυσαυγίτες (και αυτοί πληρώνουν ΕΡΤ) ή οι χούλιγκαν μιας ομάδας που υποβιβάστηκε - ποιός θα ορίσει ποιός “επιτρέπεται” και ποιός όχι; Στην ουσία, το “μιντιατικό γεγονός” (αυτό που γίνεται αποκλειστικά για να το καταγράψει η κάμερα δηλαδή) που επιδίωκαν οι φοιτητές, επετεύχθη κατά το ήμισυ. Η είδηση έκανε το γύρο του διαδικτύου, τα βιντεάκια αναρτήθηκαν, η κίνηση καταγράφηκε.

Η δήλωση των φοιτητών μεταδίδεται τελικά την επομένη, στο δελτίο των 12, ως μέρος ενός ρεπορτάζ για τις καταλήψεις σχολών. Όπως φαίνεται, ο βασικός λόγος διαμαρτυρίας είναι “γιατί τα ΜΜΕ προβάλλουν ως πλειοψηφική την κίνηση για άνοιγμα των σχολών, ενώ αυτή είναι μειοψηφική πρόταση - και αντιθέτως, οι συνελεύσεις που αποφασίζουν τις καταλήψεις γίνονται με πλειοψηφικό ρεύμα”. Ο ισχυρισμός βέβαια, πέρα από το ότι μοιάζει να θέλει κατά βάση να περιορίσει την αντίθετη άποψη, παραβλέπει το γεγονός οτι η πορεία των καταλήψεων είναι φθίνουσα, ως προς τον αριθμό των σχολών.

Ένα από τα χαρακτηριστικά του συγκεκριμένου πολιτικού χώρου, που απαντάω συχνά, είναι οτι υποστηρίζει με πάθος οτι η αντίληψη του της πραγματικότητας και οι θέσεις του είναι πλειοψηφικές. Η αντίθεση μεγάλου μέρους της κοινωνίας σε κυβερνητικά μέτρα δεν μπορεί να γίνεται αντικείμενο οικειοποίησης, ως άλλοθι για πράξεις που αύριο μπορεί να οδηγήσουν σε εκφοβισμό και σε βία. Αυτή τη φορά, οι καταληψίες ήταν “καλού ήθους” - και η αστυνομία δεν επενέβη πουθενά. Σε μια περίοδο οξυμένων κοινωνικών αντιδράσεων όμως, ας σκεφτούμε σε τι οδηγούν αυτές οι ενέργειες, αν όχι σε περισσότερη καταστολή και σε “σιδερόφρακτα στούντιο”. Και καλά να εκσυγχρονισθούν οι πόρτες των στούντιο της ΕΡΤ. Αν όμως πρέπει, για να υπάρχει δελτίο ειδήσεων, να περιφρουρούν μονίμως το κτήριο της ΕΡΤ τρεις διμοιρίες των ΜΑΤ (και να παίζουν κρυφτούλι με τους επίδοξους καταληψίες), τότε έχουμε χάσει το παιχνίδι. Όλοι μαζί.









Η φωτό της κατάληψης είναι από το www.real.gr και το εξώφυλλο από το www.amazon.com

To post διαβάζεται απαραιτήτως υπό τη συνοδεία του "Lillies Of The Valley", του Ιάπωνα Jun Miyake, από το soundtrack της ταινίας του Wim Wenders "
Pina".

Οι τρεις ταφές της ΕΤ-1

(ή αλλιώς, ΕΤ-1: Δέκα χρόνια μοναξιάς)


Η κατρακύλα της ΕΤ-1 άρχισε με τους κακούς χειρισμούς ενός Γενικού Διευθυντή, εκεί κάπου στις αρχές της χιλιετίας. Μέχρι τότε, το “μαγαζί” είχε διψήφια νούμερα - και ήταν πολύ πιο εμπορικό από τη ΝΕΤ, που σε βρεφική ηλικία ακόμη, πάλευε να βρει το κοινό της.


Μετά, η τότε διοίκηση (κατά τα άλλα από τις ικανότερες, που ανέδειξε την ειδησεογραφική “δύναμη” της ΕΡΤ, εκτοξεύοντας το κεντρικό δελτίο των 21.00 στους 700 χιλιάδες τηλεθεατές, το 2003) πήρε μια στρατηγική απόφαση, που έμελλε να αποβεί μοιραία: Αποφάσισε να αλλάξει τη φυσιογνωμία της ΝΕΤ, από ενημερωτικό κανάλι με ντοκιμαντέρ, σε πολυσυλλεκτικό κανάλι, τύπου “Mega”. Και να ρίξει όλο το βάρος εκεί, απομυζώντας την ΕΤ-1 από οτιδήποτε είχε θεαματικότητα, όπως αθλητικές μεταδόσεις υψηλού ενδιαφέροντος - και να τα μεταφέρει στη ΝΕΤ.

Η πορεία ήταν προδιαγεγραμμένη: Ανάμεσα σε λιγοστές εκπομπές υψηλής ποιότητας ή/και απήχησης, η ΕΤ-1 άρχισε να γίνεται ο “σκουπιδοτενεκές”, για κάθε είδους ρουσφέτι, που “δεν θέλουμε στη ΝΕΤ” - και στην καλύτερη περίπτωση είχε επίπεδο, αλλά μύριζε “τηλεοπτική μούχλα”. Ανεκδιήγητοι “ημέτεροι” δημοσιογράφοι, παρουσιαστές και εταιρείες παραγωγής “παραχώθηκαν” εκεί, για να ικανοποιηθούν οι πολιτικές πιέσεις που ασκούσαν (μαζί με τη μετάδοση των κοινοβουλευτικών συνεδριάσεων, καθώς το αρμόδιο κανάλι της Βουλής δεν έχει ...πανελλαδική εμβέλεια). Όσες ειλικρινείς προσπάθειες “για κάτι φρέσκο” έγιναν, προσέκρουσαν στο γραφειοκρατικό, ξεπερασμένο πια ύφος που είχε εμπεδωθεί ή σταμάτησαν αναίτια, υπό το βάρος της “μάχης των συμφερόντων”.

Ταυτοχρόνως, παρά την αναβάθμιση των στούντιο στην Κατεχάκη (εκεί στα παλιά κτήρια της ΥΕΝΕΔ), η εγκατάλειψη, η απαξίωση και το συνδικαλιστικό στυλάκι της μεταπολιτευτικής φούσκας έκαναν όλο και πιο αντιπαραγωγικό έναν μηχανισμό, που ήθελε 8 ώρες να φτιάξει δυό στοιχειώδη ολιγόλεπτα ρεπορτάζ. Για τις διοικήσεις, μετά τους Ολυμπιακούς Αγώνες, ο δρόμος των λαθών ήταν μονόδρομος.

Η τρίτη - και χαριστική - βολή ήταν η αφαίρεση της ειδησεογραφικής της ταυτότητας. Το μεσημεριανό και απογευματινό δελτίο ειδήσεων κόπηκαν, γιατί “κανείς δεν τα έβλεπε” και “ενοχλούσαν” τη διαδικασία παραγωγής των δελτίων της ΝΕΤ. Το κεντρικό δελτίο της ΕΤ-1 στις 23.00, έμεινε μόνο του, μη δικαιολογώντας πια την ονομασία “κεντρικό”. Ώσπου πέρσυ, κόπηκε κι αυτό, με μια αστήρικτη ενέργεια, που “πέταξε στα σκουπίδια” μια ενημερωτική κατάκτηση της ΕΡΤ στην αγορά του prime time - κι ένα κοινό υψηλής στάθμης, που αποζητούσε γρήγορη, διεθνή και ποιοτική ενημέρωση, πριν κοιμηθεί. Η μοναδική αιχμή στην τηλεθέαση του καθημερινού προγράμματος, που κατά τα άλλα θύμιζε “καρδιογράφημα νεκρού”, είχε εξοβελιστεί - περιορίζοντας την ικμάδα των “ζωντανών” εκπομπών, σε ένα διωρο-τρίωρο, το πολύ. Απέμειναν μόνο οι παρελάσεις και η λειτουργία τις Κυριακές, με ομολογουμένως υψηλότατη τηλεθέαση - κάτι που πρέπει να μας προβληματίσει, ως κοινωνία.

Σχεδόν κανείς όμως δεν προέβλεψε, κανείς δεν εξεγέρθηκε, κανείς δεν υπέδειξε εγκαίρως οτι (όπως μια οποιαδήποτε οικογένεια, επιχείρηση ή χώρα) αν κάτι δεν το προσέχεις, δεν το εκσυγχρονίσεις και δεν το ενισχύσεις θα διολισθήσει, αργά αλλά σταθερά, προς τη συρρίκνωση του.


Σε μια ΕΡΤ που συχνά-πυκνά παίρνει διαζύγιο με την αξιοκρατία, οι ευθύνες κυβερνήσεων και διοικήσεων που έφθασαν στην πόρτα του εισαγγελέα, είναι δεδομένες. Το ίδιο και αυτές μιας συνδικαλιστικής νοοτροπίας, που θέλει να συνδιοικεί εκεί που τη συμφέρει, αλλά όχι να κινητοποιείται επί της ουσίας, παρά μόνο αφού έχει συμβεί η καταστροφή. Και όπως συμβαίνει και με την περίπτωση της εφεδρείας, όλοι πληρώνουμε τις συνέπεις της ψήφου μας (και των προσώπων που εγκαθιδρύσαμε), είτε ως πολίτες, είτε ως δημοσιογράφοι, είτε ως λοιπές ειδικότητες του χώρου.

Αντίθετα με αυτό που υποστηρίζεται, η ΕΡΤ δεν είναι αφ’ εαυτού “κερδοφόρα”, επιδοτείται από τον ελληνικό λαό - και ούτε φυσικά ανήκει στους εργαζόμενους της. Και το τέλος των 50 ευρώ το χρόνο, παρότι δεν είναι υψηλό (μόνο για τις διεθνείς ειδήσεις και τα ποιοτικά ραδιόφωνα δικαιολογείται απολύτως) δύσκολα μπορεί, σε εποχές κρίσης, να στηρίζει πειστικά ένα κανάλι που έχει τόσο συρρικνωμένο ρόλο και απήχηση, ενώ θα έπρεπε, ως κρατική τηλεόραση, να “οδηγεί” την αγορά. Σε αγαστή συνεργασία, επετράπη να γίνει - κακώς - το δημόσιο συνώνυμο του ξεπερασμένου και του αναποτελεσματικού.

Και τώρα; Όλα δείχνουν οτι είναι αργά να ερωτηθούν πρόσωπα, να ενεργοποιηθούν θεσμοί και να υλοποιηθούν διαδικασίες, για την εφαρμογή μεθόδων αξιοκρατίας και ανεξαρτησίας. Ή μήπως ποτέ δεν είναι;








H φωτό της προσελήνωσης το 1969 είναι από το http://blogs.wsj.com και το εξώφυλλο είναι από το www.amazon.com

To post συνοδεύεται από το "Whiter Shade Of Pale" των Procol Harum, στη διασκευή της Βρετανίδας Annie Lennox

Το "Κλειδί" της επιτυχίας...

Άλλοι πάνε ΔΕΘ. Εμείς θα πάμε Χαλκίδα. Με την τελευταία πανσέληνο του καλοκαιριού να έρχεται, ας δώσουμε πάλι ραντεβού στο "Κλειδί" , για μια βραδιά που θα κρατήσει το καλοκαίρι ζωντανό. Σας περιμένω...











H αφίσα είναι από το καταπληκτικό χέρι του Αντώνη και το περιοδικό "Αν" - και το εξώφυλλο από το http://musique.fnac.com

Το post συνοδεύεται από το "Free Vibes" των Giselle Smith & The Mighty Mocambos

Τα παιδεία παίζει...

Σχεδόν πριν καλά-καλά ανακοινωθεί το νομοσχέδιο για την παιδεία, ακούω τους πρυτάνεις που βγαίνουν στο γυαλί, για να παραθέσουν τις απόψεις τους. Πρώτη αντίδραση “το νομοσχέδιο δεν έχει όραμα”. Δυσκολεύομαι να πειστώ οτι η απάντηση στην ανελέητη αναξιοκρατία (ή μετριοκρατία στην καλύτερη περίπτωση), κομματοκρατία, γραφειοκρατία, διαφθορά, στο νεποτισμό και τα σκάνδαλα είναι τα επιχειρήματα αυτών των ανθρώπων. Πολλοί δεν αναγνωρίζουν τα τεράστια προβλήματα της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, ως υπαρκτά. Με μια σοφιστεία μάλιστα, ισχυρίζονται οτι τα πανεπιστήμια μας είναι καλά, γιατί “οι φοιτητές μας διαπρέπουν στο εξωτερικό”. Μάλιστα, αλλά πόσοι; Και όλοι οι υπόλοιποι;


Παρατηρώ έναν διαπρύσιο κήρυκα κατά του νομοσχεδίου, που ξεπερνάει σε κιτρινισμό κάτι παρουσιαστές πρωινών εκπομπών. Φταίει άραγε η νοοτροπία της πόλης, το πανεπιστήμιο της οποίας εκπροσωπεί; Ρωτάω έναν συνάδελφο που ξέρει “γιατί προσεκλήθη ειδικά αυτός”. “Μα γιατί ακριβώς τα κάνει μπάχαλο όπου πάει” είναι η κυνική απάντηση, ενδεικτική του τρόπου με τον οποίο λειτουργούν ΜΜΕ και τηλεοπτικό κοινό - και συνεπώς της ποιότητας του δημόσιου διαλόγου στη χώρα μας...

Αναζητώ έναν καλοπροαίρετο “κριτή”, εκτός ελληνικού συστήματος. Ο συνομιλητής μου δουλεύει 35 χρόνια στις Ηνωμένες Πολιτείες. Τέλειωσε ένα από τα καλύτερα πανεπιστήμια του κόσμου, έκανε μεταπτυχιακά, εργάστηκε στον ιδιωτικό τομέα - και εδώ και 20 χρόνια διδάσκει Φυσική σε ένα από τα κορυφαία πανεπιστήμια της
Ivy League.

Μου λέει λίγο-πολύ αυτό που υποψιάζομαι: “Η αντίδραση για το νόμο-πλαίσιο για τα πανεπιστήμια είναι τόσο ισχυρή, γιατί ακριβώς ξεβολεύει το καθηγητικό κατεστημένο. Ξέρεις, προσπάθησα κι εγώ πριν από χρόνια, να έρθω πίσω, πρότεινα ένα καινούργιο τμήμα στο πανεπιστήμιο του τόπου καταγωγής μου - και το πήρα ζεστά. Ήρθα για δύο χρόνια, εγκαταστάθηκα και δούλεψα, παρά τις αστείες αμοιβές.

Δεν πίστευα αυτά που συμβαίνουν, όταν μου τα έλεγαν - ώσπου τα διαπίστωσα ο ίδιος. Η διαφθορά έχει εξελιχθεί σε απίστευτο βαθμό. Από τα περίπου εκατό μέλη ΔΕΠ, τα 36 ήταν ζευγάρια μεταξύ τους. Δηλαδή, οι 18 είχαν φέρει τους ή τις συζύγους τους στο Πανεπιστήμιο, γιατί κανείς από αυτούς δεν είχε παντρευτεί μετά την ανάληψη της θέσης. Δέχτηκα τρομερό πόλεμο, γιατί προσπάθησα να κάνω κάτι σωστό. Στα δύο χρόνια έφυγα...”

Οι επόμενοι συνομιλητές μου διδάσκουν στα ΤΕΙ. Παρά τις - λιγοστές - επιφυλάξεις τους, θεωρούν σωστές και απόλυτα αναγκαίες τις νέες ρυθμίσεις. Τους ρωτάω για το άσυλο - και μου περιγράφουν το εξής επεισόδιο: “Μια μέρα, ένας καθηγητής από αυτούς που θα τους παρομοίαζες ως χαρακτήρα με το “μυρμηγκάκι” του Λαζόπουλου, πάει να παρκάρει το αυτοκίνητο του στο ειδικό γκαράζ για τα μέλη ΔΕΠ. Καθώς η μπάρα κλείνει, ένας φοιτητής τρέχει να προλάβει να μπει με το αυτοκίνητο του - το οποίο δεν δικαιούται να παρκάρει εκεί. Η μπάρα βεβαίως του κάνει ζημιά. Διαπληκτιζόμενος επί μισή ώρα με τον καθηγητή, φαίνεται οτι έχει τηλεφωνήσει προς βοήθεια σε κάποιον τραμπουκοειδή φίλο του. Ο τελευταίος, μόλις φτάνει, κάνει “τόπι στο ξύλο” τον καθηγητή - και φυσικά φεύγουν και οι δύο ανενόχλητοι. Όταν τίθεται ζήτημα στα όργανα της σχολής να επιβληθεί κάποια (τουλάχιστον) επίπληξη ή ποινή στον φοιτητή, παρεμβαίνουν οι φοιτητικές παρατάξεις - και επιμένουν να μην υπάρξει καμία συνέπεια.” Όπως ακριβώς γίνεται στα υπηρεσιακά συμβούλια, όπου οι συνδικαλιστές εισηγούνται σχεδόν πάντα την αθώωση του διεφθαρμένου υπαλλήλου, που στην χειρότερη περίπτωση “πέφτει στα μαλακά”...

Προσπαθώ να καταλάβω πώς υπάρχουν πολιτικές, κοινωνικές και επαγγελματικές ομάδες που μπορεί αμέσως ή εμμέσως να υπερασπίζονται αυτό που συμβαίνει τώρα, στα πανεπιστήμια. Και μόνο που καταργείται με το ενιαίο ψηφοδέλτιο η συναλλαγή με τις κομματικές παρατάξεις στην εκλογή καθηγητών, και μόνο που αντιμετωπίζεται το νταβατζηλίκι των αιωνίων φοιτητών/εργατοπατέρων, και μόνο που αντιμετωπίζεται η αυθαιρεσία του καθενός που μπορεί να ασκεί βία ή να επωφελείται από την κατάχρηση της ασυλίας που του προσφέρει ο πανεπιστημιακός χώρος, δεν μπορώ παρά να δω τις αλλαγές θετικά.

Κι ας υπάρχουν επί μέρους αντιρρήσεις, για το πώς θα έπρεπε να είναι το “ιδεατό” πανεπιστήμιο. Η ελληνική κοινωνία, μέσα στις ακραίες της εξάρσεις, δείχνει ώριμη να σπάσει ταμπού δεκαετιών, που οδήγησαν στην κατάχρηση των δικαιωμάτων - και άρα στη διαρκή αυθαιρεσία και υποβάθμιση. Το διδακτικό προσωπικό άραγε, θα είναι σε θέση να εφαρμόσει τους νέους νόμους και νέα ήθη, όχι διεφθαρμένα - και να επωφεληθεί της κρίσης, ως ευκαιρία για ένα νέο ξεκίνημα; Ή για να είμαστε πιο συγκεκριμένοι, το υγιές (και σιωπηλό) κομμάτι των διδασκόντων θα μπορέσει να επιβάλλει την αλλαγή στην πράξη; Το ερώτημα αφορά ενδεχομένως και ολόκληρη την κοινωνία, στις προκλήσεις που τώρα αντιμετωπίζει. Πιθανότατα, ότι συμβεί και στα πανεπιστήμια, θα συμβεί σε όλη την Ελλάδα...









Η φωτό είναι από το www.dentalists. blogspot.com και το εξώφυλλο από το www.amazon.com

To post συνοδεύεται από το "Oye Como Va", του Κουβανού Tito Puente (και όχι του Carlos Santana), από τη Βραζιλιάνα Eliane Elias.

Μια (μουσική) βραδιά στη Χαλκίδα...

Κόντρα σε όλα, επειδή μπήκε το καλοκαίρι, πέρασε η Παγκόσμια Ημέρα της Μουσικής - και πρέπει να κάνουμε το παν για να διατηρήσουμε την αισιοδοξία μας...












H αφίσα είναι φτιαγμένη από τα παιδιά του "Heaven" και το εξώφυλλο από το http://nulled.org

Το post συνοδεύεται από το "Do You Feel Like I Feel" του Ιταλού Nicola Conte.

Αποχαιρετώντας (και) μια εκπομπή...

Στην ΕΡΤ υπάρχει πράγματι, πολύ συχνά, ένα άλλο ήθος, έστω και στο φαίνεσθαι. Δεν εκδηλώνεται εύκολα το θράσος και η έπαρση που συναντάει κανείς στα ιδιωτικά ραδιοτηλεοπτικά μέσα - ή τουλάχιστον συναντούσε, γιατί τώρα με την κρίση, δεν έχω σαφή εικόνα. Κι αυτό είναι πολύ υγιές.


Υπάρχει όμως - σε έντονο βαθμό δυστυχώς - και το πέρασμα στο άλλο άκρο. Στην υποκριτική σεμνότητα, που κρύβει τη μετριότητα. Στην τυπολατρική επίκληση των συναδελφικών κανόνων (λες και η ΕΡΤ είναι παρθεναγωγείο), με ταυτόχρονη “συνδικαλιστική” ισοπέδωση των πάντων, σε βαθμό που καταργείται η αξιοκρατία - ακριβώς για να καταργείται και από την πλευρά των εργαζομένων η αξιοκρατία, που έτσι κι αλλιώς καταστρατηγείται από τις πολιτικές παρεμβάσεις και τις αλλοπρόσαλλες κατά καιρούς και “αδιαφανείς” διοικητικές αποφάσεις.

Οι αιτίες είναι πολλές. Για παράδειγμα, ενώ στους τεχνικούς υπάρχει ένα κριτήριο σπουδών (μια σχολή, ένα πτυχίο), στα περισσότερα ραδιοτηλεοπτικά επαγγέλματα δεν υπάρχει κανένα κριτήριο: Δημοσιογράφοι και παραγωγοί είναι “μπάτε σκύλοι, αλέστε”. Ότι δηλώσει ο καθείς, ανεξαρτήτως της επάρκειας του.

Ύστερα είναι οι ανίατες ασθένειες του ελληνικού δημοσίου: Οι (υπεράριθμοι) περισσότεροι προσελήφθησαν με ρουσφέτι, χωρίς καμμία διαδικασία ΑΣΕΠ ή άλλη. Άλλοι πάλι άξιζαν όταν ήταν νέοι, αλλά με τη διαδικασία της μονιμοποίησης, μπήκαν στην ισοπέδωση, την αδιαφορία και τη λούφα. Πικράθηκαν που δεν τους χρησιμοποιούσαν πια οι επόμενοι διευθυντές, δικαίως ή αδίκως. Ανέπτυξαν “συνδικαλιστικές” άμυνες και τους βγαίνει φθόνος για άλλους που λουφάρουν ανενόχλητοι ή χολή για άλλους που ανελίσσονται, ακόμα κι αν το αξίζουν. Το να μένουν σταθεροί οι εργαζόμενοι και να αλλάζουν συνεχώς οι διοικήσεις, είναι ανθυγιεινό πράγμα. Ειδικά όταν οι διοικήσεις είναι απαράδεκτες, δικαιώνοντας πλήρως την ανάγκη της μονιμότητας. Προσθέστε τα παιχνίδια της εξουσίας, των εξυπηρετήσεων και του χρήματος - κι έχετε την εικόνα.

Πολλές φορές πρέπει να καλοπιάσεις, να παρακαλέσεις, για να κάνει ο άλλος τη δουλειά του. Ο λόγος είναι προφανής: Η λούφα ευνοείται, όταν φέρνει εμπόδια. Η ανεπάρκεια “παίρνει πόντους”, όταν κάνει τη δύσκολη. Πρέπει να είσαι απέραντα ευγενής - κάτι που δεν αντιβαίνει καθόλου στην ψυχοσύνθεση μου, φτάνει να μην πρόκειται για υποκριτική κάλυψη. Η δουλειά θέλει - κάποιες στιγμές - και γρήγορες, στακάτες κουβέντες και αποφάσεις. Και κυρίως τήρηση των κανόνων του επαγγελματισμού και της κοινής λογικής.

Η ΕΡΤ είναι καταφύγιο αξιοπρέπειας, για πολλά πράγματα. Αλλά είναι και “μαγειρείο” συμπλεγμάτων - σε μια ούτως ή άλλως, αστάθμητη και ανταγωνιστική δουλειά, στην οποία σχεδόν κανείς δεν θέλει να βάλει κριτήρια. “Γιατί εγώ παίρνω χίλια κι αυτός τα διπλά”; λέει η δακτυλογράφος που δουλεύει ελάχιστες ώρες (και δεν το λέει αυτή που είναι επαρκής και ικανή). “Μας ήρθε από την τηλεόραση και μας παριστάνει τη φίρμα”, αρχίζει η γκρίνια από αυτόν που δεν θα έπρεπε καν να κρατάει μικρόφωνο. “Ποιός είναι αυτός που μας κουνάει το δάχτυλο;” λέει κάποιος άλλος, ανεξαρτήτως αν λες το αυτονόητο. “Σιγά τον παραγωγό! Γιατί έχει δίωρη ζώνη κι εγώ τόσα χρόνια είμαι στο περιθώριο”, λέει αυτή που παίζει Zamfir (!) και κάνει ραδιόφωνο της δεκαετίας του ’70 - δεν θα την προσελάμβανε ποτέ κανένας ιδιώτης. “Και γιατί ξέρει αυτός κι όχι εγώ”, λέει μια άλλη, που νομίζει οτι ραδιόφωνο κάνεις με 200 δίσκους, χωρίς να ξέρεις ούτε ρεπερτόριο, ούτε να έχεις βάθος μουσικής παιδείας - κι οτι εκπομπή είναι να βάζεις μισή ώρα τραγούδια του ίδιου καλλιτέχνη...

Ο τρόμος να μη χάσεις τη δουλειά σου (απολύτως σεβαστό) ή τη “θεσούλα” σου (όχι και τόσο, αν δεν την αξίζεις), οδηγεί σε τραγελαφικές καταστάσεις. Όλοι να παίρνουμε περίπου τα ίδια. Όλοι να κάνουμε από λίγο “εκπομπούλα- μπάλωμα”, ανεξαρτήτως του παραγόμενου αποτελέσματος. Όλοι να είμαστε - ισοπεδωτικά - ίσοι. Μην τυχόν και ξεφύγει κανείς, γιατί μας χαλάει την πιάτσα. "Οι ζώνες είναι δημιούργημα των διαφημιστικών εταιρειών". “Α, εμείς εδώ δεν κοιτάμε τα νούμερα, δεν μας ενδιαφέρει ο ανταγωνισμός”. Μέχρι και η άποψη "να μην γίνει πολύ πετυχημένος ο σταθμός, γιατί θα τον πουλήσουν" ακούστηκε, σε μια έξαρση του παραμορφωτικού δημόσιου διαλόγου, σε αυτή τη χώρα...

Πράγματι, ένα μέρος της “υγείας” των κρατικών ραδιοτηλεοπτικών μέσων είναι το οτι αγνοεί την κατρακύλα του κίτρινου και φτηνιάρικου ιδιωτικού ανταγωνισμού. Αλλά η όποια διοίκηση ή διεύθυνση δεν οφείλει να ακολουθεί κριτήρια επαγγελματικά και κυρίως διαφανή και αντικειμενικά; Δεν οφείλει να προστατεύει με κάθε τρόπο την επιτυχία και τον χαρακτήρα ενός μέσου, που αποτελεί δημόσια περιουσία (και το οποίο προφανώς δεν είναι "μαγαζάκι" του θείου του, ώστε να υφίσταται μόνον αυτός τις συνέπειες αστήρικτων αποφάσεων); Δεν οφείλει να μην “χαρίζεται” στον ανταγωνισμό, με αποφάσεις που τον συμφέρουν; Δεν οφείλει να αξιοποιεί τα στελέχη του (ιδίως τα πιο προβεβλημένα και με έμπρακτη απήχηση), με τον καλύτερο δυνατό τρόπο - ειδικά όταν προσφέρονται αφιλοκερδώς; Τι είναι πιο σημαντικό, το να απασχοληθούν όλοι, ακόμα κι αυτοί που κάνουν ζημιά στο μέσο ή να διατηρηθεί η αξία του στην αγορά;

Στα 23 χρόνια που κάνω ραδιόφωνο, δεν έχω κάνει ποτέ κάτι καλύτερο και δεν έχω δεχτεί ποτέ τόσο ενθουσιώδη, κολακευτικά, σχεδόν “λατρευτικά” σχόλια για μια εκπομπή. Ίσως είναι η συγκυρία, το οτι ο Kosmos 93,6 κατάφερε τόσα χρόνια να κρατήσει μακριά του τις ανίατες ασθένειες της ΕΡΤ και έφτασε το 6%, ίσως είναι η ωρίμαση ενός παραγωγού σε σχέση με μια δισκοθήκη 35 ετών, ίσως είναι η πλήρης αφιέρωση που έρχεται σε κάποιες στιγμές της ζωής μας. Το δίωρο 6-8μμ του Kosmos είναι, με τις μετρήσεις του τελευταίου μήνα, η πιο δημοφιλής εκπομπή όλων των σταθμών της ΕΡΤ. Κι επειδή ο σταθμός έχει εξαιρετικά δημογραφικά, σε πολλούς από τους κοινωνικούς χώρους, με τους οποίους έχω οικειότητα, ήταν απλώς το “talk of the town”.

Δεν έχω περάσει ποτέ τόσο καλά - και είχα να συναντήσω τέτοια ραδιοφωνική επιτυχία, από την εποχή που έκανα, στα πρώτα μου βήματα, το “Διαμαρτύρομαι” στον Antenna. Νομίζω, γιατί ακριβώς πήγαζε από το ανόθευτο κέφι μου. Δεν είχα καμία υποχρέωση (και καμία απολαβή), για να ανεβαίνω κάθε μέρα στην Αγία Παρασκευή - παρά μόνο την πηγαία ευχαρίστηση του λόγου και της μουσικής, σε μια δική μου προσωπική συνταγή - και την ανταπόκριση του κοινού, που άκουγε από τα πέρατα της γης.

Γι αυτό και η μη αναγνώριση της προσφοράς και της επιτυχίας, είναι πια κουραστική - και δεν την μπορώ να την "καταπιώ". Δεν θα μου μειώσει όμως την ωραία γεύση, από τις 11 Οκτωβρίου, έως σήμερα. Ο Kosmos, που φέτος κλείνει τα 10 χρόνια του είναι το "διαμαντάκι" της ΕΡΤ (γι αυτό και πολλοί θέλουν να "ασελγήσουν" επάνω του, ακόμα κι αν δεν σκαμπάζουν γρυ από το ρεπερτόριο του) - και από μόνο του αξίζει τα 50 ευρώ ετήσια συνδρομή. Εύχομαι να παραμείνει σε αυτή την αξία...

Έτσι λοιπόν, μετά από ένα δελτίο, απόψε αποχαιρετώ και μια εκπομπή. Αφήνω πίσω μου τη μετριοκρατία, τη συνδικαλιστική καμαρίλα και τα υπερτροφικά “εγώ”, που δυστυχώς (διαχρονικά) είναι όσο πιο έντονα, όσο περισσότερη ανικανότητα υπάρχει. Και κρατάω την γλύκα και την ικανοποίηση από την ενθάρρυνση και τη συγκίνηση των άξιων συναδέλφων και των ακροατών. Σας ευχαριστώ πολύ, για ένα υπέροχο δώρο...


Έγραψαν σχετικά: Το e-tetradio και "Τα Νέα".










Οι φωτό είναι από το www.fun140.com και το www.wantto12.blogspot.com

Το post συνοδεύεται από το "Demain J' Arrete" του Γάλλου Ben (L' Oncle) Soul, ενός καλλιτέχνη που ήταν trademark της εκπομπής...